รัฐบาลสเปนปรับร่างกฎเกณฑ์ควบคุมดาต้าเซ็นเตอร์ครั้งใหญ่ ยกระดับเกณฑ์ขนาดที่ต้องปฏิบัติตามและเปิดทางช่วงเปลี่ยนผ่านการใช้พลังงานหมุนเวียน หลังเผชิญเสียงคัดค้านหนักจากภาคอุตสาหกรรมและหน่วยงานกำกับดูแล
รัฐบาลสเปนเปิดเผยร่างกฎควบคุมศูนย์ข้อมูลฉบับปรับปรุงเมื่อวันที่ 26 ตุลาคม 2569 โดยกระทรวงการเปลี่ยนผ่านเชิงนิเวศและความท้าทายด้านประชากรศาสตร์ ส่งร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยความยั่งยืนด้านพลังงาน สิ่งแวดล้อม และความมั่นคงทางดิจิทัลให้สภาแห่งรัฐพิจารณา หลังได้รับข้อเสนอแนะจากหน่วยงานกำกับดูแลและภาคอุตสาหกรรมมากกว่า 600 รายการ โดยร่างดังกล่าวยังไม่ใช่กฎหมายที่มีผลบังคับใช้
มาตรการสำคัญคือการปรับเกณฑ์ขนาดศูนย์ข้อมูลที่อยู่ภายใต้ข้อกำหนดหลัก จากเดิม มากกว่า 1 เมกะวัตต์ เป็นมากกว่า 10 เมกะวัตต์ ทำให้ศูนย์ข้อมูลขนาดเล็กและขนาดกลางจำนวนหนึ่งไม่ต้องปฏิบัติตามข้อบังคับชุดเดียวกับศูนย์ขนาดใหญ่ โดยรัฐบาลให้เหตุผลว่าศูนย์ที่ใช้ไฟฟ้าปริมาณมากมีผลกระทบต่อความสามารถของโครงข่ายไฟฟ้า ทรัพยากรน้ำ และต้นทุนพลังงานมากกว่า อย่างไรก็ตาม ศูนย์ข้อมูลบางกลุ่มที่มีขนาดเล็กกว่ายังคงมีหน้าที่รายงานข้อมูลการใช้พลังงานและน้ำตามเกณฑ์ที่กำหนด
ก่อนหน้านี้ รัฐบาลสเปนเปิดรับฟังความคิดเห็นต่อร่างกฎฉบับแรกระหว่างวันที่ 27 สิงหาคมถึง 10 กันยายน 2569 ก่อนที่หน่วยงานกำกับดูแลการแข่งขันและตลาด Comisión Nacional de los Mercados y la Competencia (CNMC) จะออกรายงานเมื่อวันที่ 22 กันยายน เสนอให้ทบทวนข้อกำหนดด้านพลังงานหมุนเวียน เนื่องจากอาจสร้างภาระต่อผู้ประกอบการและกระทบการลงทุน โดยรัฐบาลนำข้อเสนอเหล่านี้มาพิจารณาก่อนปรับร่างฉบับใหม่
สำหรับข้อกำหนดด้านพลังงานสะอาด RTVE รายงานว่า รัฐบาลยังคงเป้าหมายให้ศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่ใช้ไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน อย่างน้อย 80% ของปริมาณไฟฟ้าที่ใช้ในแต่ละชั่วโมง ไม่ใช่การคำนวณเฉลี่ยตลอดทั้งปี โดยผู้ประกอบการสามารถผลิตไฟฟ้าใช้เองหรือทำสัญญาซื้อไฟฟ้าพลังงานหมุนเวียนจากแหล่งผลิตในสเปน เพื่อให้การขยายตัวของศูนย์ข้อมูลเกิดขึ้นควบคู่กับการเพิ่มกำลังผลิตไฟฟ้าสะอาด
อย่างไรก็ตาม ร่างฉบับใหม่เปิดทางเลือกให้ผู้ประกอบการ ทยอยปรับตัวได้สูงสุด 5 ปี จนถึงปี 2574 โดย La Razón ระบุว่า ภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2571 ศูนย์ข้อมูลที่เลือกใช้มาตรการผ่อนผันต้องมีพลังงานหมุนเวียนอย่างน้อย 60% ในช่วงชั่วโมงที่มีความต้องการไฟฟ้าสูง ก่อนเพิ่มเป็น 70% ในช่วงดังกล่าว และ 60% ในช่วงที่มีความต้องการไฟฟ้าปานกลาง ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2572 เป็นต้นไป จนสิ้นสุดระยะเปลี่ยนผ่าน
แต่การได้รับเวลาผ่อนผันมีเงื่อนไขสำคัญ โดย RTVE รายงานว่า ศูนย์ข้อมูลต้องเข้าร่วมระบบลดการใช้ไฟฟ้าอัตโนมัติของ Red Eléctrica de España ซึ่งเปิดทางให้ผู้ดูแลระบบไฟฟ้าสั่งลดหรือตัดการจ่ายไฟฟ้าได้เมื่อโครงข่ายมีความเสี่ยง โดย ศูนย์ข้อมูลที่เข้าร่วมมาตรการนี้จะเป็นกลุ่มแรกที่ถูกลดการจ่ายไฟฟ้า และไม่ได้รับค่าชดเชย เพื่อป้องกันไม่ให้การใช้ไฟฟ้าของศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่กระทบต่อความมั่นคงของระบบไฟฟ้า
นอกจากนี้ Reuters รายงานว่า รัฐบาลขยายระยะเวลาที่อนุญาตให้โรงไฟฟ้าพลังงานหมุนเวียนที่เชื่อมโยงกับศูนย์ข้อมูลเริ่มดำเนินการมาก่อน จากเดิมไม่เกิน 18 เดือน เป็น 36 เดือนก่อนศูนย์ข้อมูลเปิดใช้งาน พร้อมอนุญาตให้ซื้อไฟฟ้าจากโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่สร้างไว้ก่อนหน้านั้นได้ หากเข้าเงื่อนไขที่กำหนด และลดระยะเวลาขั้นต่ำของสัญญาซื้อขายไฟฟ้าระยะยาวจาก 10 ปี เหลือ 6 ปี เพื่อเพิ่มทางเลือกในการจัดหาพลังงานสะอาดให้ผู้ประกอบการ
ในด้านประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากร ร่างใหม่ยังผ่อนเกณฑ์การใช้ไฟฟ้าของระบบสนับสนุนภายในศูนย์ข้อมูล จากค่าประสิทธิภาพการใช้พลังงานสูงสุด 1.15 เป็น 1.25 ในช่วงเปลี่ยนผ่านถึงสิ้นปี 2574 สำหรับโครงการที่ทำสัญญาเข้าถึงโครงข่ายไฟฟ้าก่อนปี 2572 แต่ยังคงข้อกำหนดเข้มงวดด้านการใช้น้ำตามมาตรฐานสูงสุดของสหภาพยุโรป รวมถึงกำหนดให้ข้อมูลสำคัญของภาครัฐต้องจัดเก็บภายในสหภาพยุโรป โดยอนุญาตให้มีการสนับสนุนทางเทคนิคจากภายนอกได้เฉพาะกรณีจำเป็น
การปรับกฎครั้งนี้เกิดขึ้นท่ามกลางการขยายตัวของอุตสาหกรรมศูนย์ข้อมูลในสเปน โดย Reuters ระบุว่า ประเทศมีข้อได้เปรียบด้านพลังงานหมุนเวียนและพื้นที่สำหรับพัฒนาโครงการ จึงดึงดูดการลงทุนด้านโครงสร้างพื้นฐานปัญญาประดิษฐ์มูลค่าหลายหมื่นล้านยูโร ขณะที่รัฐบาลกังวลว่าการเติบโตอย่างรวดเร็วของศูนย์ข้อมูลอาจเพิ่มภาระต่อโครงข่ายไฟฟ้า ทำให้ต้นทุนค่าไฟฟ้าสูงขึ้น และเพิ่มแรงกดดันต่อทรัพยากรน้ำในพื้นที่ที่มีปัญหาขาดแคลน
ทั้งนี้ ร่างพระราชกฤษฎีกายังอยู่ระหว่างการพิจารณาของสภาแห่งรัฐ ก่อนเข้าสู่กระบวนการอนุมัติขั้นสุดท้าย โดย El País รายงานว่า รัฐบาลต้องการผลักดันกฎฉบับนี้ให้มีผลบังคับใช้ก่อนการเลือกตั้งทั่วไปครั้งถัดไป ขณะที่ภาคอุตสาหกรรมยังคัดค้านข้อกำหนดบางส่วน โดยเฉพาะภาระในการจัดหาพลังงานหมุนเวียนรายชั่วโมง และอาจดำเนินการทางกฎหมายหากเห็นว่ากฎดังกล่าวสร้างความเสียเปรียบเมื่อเทียบกับอุตสาหกรรมประเภทอื่น
อ้างอิง:
