สหรัฐฯ สงสัย บ.Obon Corp บริษัทไทย พฤติการณ์ลอบขนชิป Nvidia ให้ Alibaba-ลูกค้ารายอื่นในจีน เผยข้อมูลเอกชนไทย หลานทักษิณเคยนั่งบริหาร-เจ้าตัวแจงลาออกมาทำบริษัท Siam AI คู่ค้า Nvidia อย่างเป็นทางการ ยืนยันไม่เกี่ยวข้องกระบวนการสอบสวนของสหรัฐฯ-บลูมเบิร์กวิเคราะห์ผลกระทบคดี หวั่นทำสหรัฐฯคุมเข้มส่งออกเซมิคอนดักเตอร์ให้ไทย
สำนักข่าว Next News รายงานข่าวว่าเมื่อวันที่ 8 พฤษภาคม 2569 สำนักข่าว Business Times ของสิงคโปร์รายงานข่าวอ้างอิงสำนักข่าวบลูมเบิร์กว่า สหรัฐอเมริกากำลังตรวจสอบข้อสงสัยอย่างใกล้ชิดว่าชิปประมวลผลขั้นสูงของ Nvidia ซึ่งถูกวอชิงตันสั่งห้ามส่งออกไปยังประเทศจีนตั้งแต่ปี พ.ศ. 2565 เนื่องจากกังวลว่าปัญญาประดิษฐ์ (AI) ขั้นสูงอาจทำให้รัฐบาลปักกิ่งได้เปรียบทางการทหาร ถูกลักลอบนำส่งไปยังบริษัท Alibaba Group Holding และลูกค้ารายอื่น ๆ ในจีน โดยใช้ช่องทางผ่านบริษัทในประเทศไทย
บริษัท OBON Corp (โอ บอน คอร์ป) ผู้ถูกกล่าวหาว่าเป็น "บริษัท-1"ในคำฟ้องของสหรัฐฯ
สื่อต่างประเทศหลายแห่งอ้างข้อมูลแหล่งข่าวที่คุ้นเคยกับเรื่องนี้เปิดเผยว่า บริษัท OBON Corp (โอบีโอเอ็น คอร์เปอเรชั่น จำกัด) ซึ่งตั้งอยู่ในกรุงเทพมหานคร และเป็นหนึ่งในบริษัทสำคัญเบื้องหลังความพยายามพัฒนา AI ระดับชาติของประเทศไทย ตกเป็นผู้ต้องสงสัยว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับการช่วยลักลอบส่งเซิร์ฟเวอร์ Super Micro Computer ที่บรรจุชิป Nvidia ขั้นสูงมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ไปยังประเทศจีน
เมื่อเดือนมีนาคม 2568 อัยการสหรัฐฯ ได้ระบุโครงสร้างการลักลอบในคำฟ้อง ซึ่งกล่าวหาว่าผู้ร่วมก่อตั้งของ Super Micro บริษัทเทคโนโลยีสารสนเทศสัญชาติอเมริกัน ได้ทำงานร่วมกับบริษัทในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ไม่ได้ระบุชื่อ แต่ระบุเพียงว่าเป็น "บริษัท-1" และกลุ่มนายหน้าบุคคลที่สาม เพื่อเบี่ยงเบนการส่งออกชิป AI เหล่านี้ อันเป็นการละเมิดกฎการค้าของสหรัฐฯ
แหล่งข่าวระบุว่า "บริษัท-1" ที่อัยการไม่ได้ระบุชื่อนี้แท้จริงแล้วคือบริษัท OBON Corp
เซิร์ฟเวอร์มูลค่าประมาณ 2.5 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ หรือประมาณ 8.052 หมื่นล้านบาท ที่ขายให้กับ OBON Corp ถูกสงสัยว่าบางส่วนได้ถูกส่งไปยังบริษัท Alibaba ผู้นำด้าน AI ของจีน แม้คำฟ้องจะไม่ได้ระบุชื่อ OBON หรือ Alibaba และทางการสหรัฐฯ ยังไม่ได้กล่าวหาพวกเขา (OBON และ Alibaba )อย่างเป็นทางการ
โฆษกของ Alibaba กล่าวว่า "อาลีบาบาไม่มีความสัมพันธ์ทางธุรกิจกับ Super Micro, OBON หรือนายหน้าบุคคลที่สามรายใดที่อาจถูกกล่าวถึงในคำฟ้องดังกล่าว" และยืนยันว่า "เราไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับกิจกรรมการลักลอบที่ถูกกล่าวหา" อย่างไรก็ตาม โฆษก Alibaba ไม่ได้ตอบคำถามว่า Alibaba ใช้หรือเคยใช้ชิป Nvidia ที่ถูกห้ามในจีนหรือไม่
บทบาทของ OBON Corp และ Siam AI ในประเทศไทย
บลูมเบิร์กระบุว่า OBON Corp เป็นบริษัทที่ไม่ค่อยเป็นที่รู้จักนอกแวดวงเทคโนโลยี แต่มีบทบาทในการสร้าง Siam AI ซึ่งเป็นโครงการคลาวด์แห่งชาติของประเทศไทย ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2567 OBON ประกาศว่าจะนำเซิร์ฟเวอร์ Nvidia มาใช้ในศูนย์ข้อมูลขนาดเล็กในกรุงเทพฯ เพื่อขับเคลื่อน Siam AI Cloud และปฏิวัติแผนงาน AI ของประเทศ
Siam AI ได้รับการแต่งตั้งเป็นพันธมิตร Nvidia Cloud อย่างเป็นทางการรายแรกของประเทศไทย และเคยเป็นเจ้าภาพต้อนรับ นายเจนเซ่น หวง (Jensen Huang) ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ Nvidia
ในงานที่เน้นย้ำถึงโซเวอเรน AI (sovereign AI) เมื่อเดือนธันวาคม 2567 นายรัตนพล วงศ์นภาจันทร์ ซึ่งเป็นหลานชายของอดีตนายกรัฐมนตรี ทักษิณ ชินวัตร โดยนายรัตนพลเป็นลูกชายของ น.ส.เยาวเรศ ชินวัตร น้องสาวนายทักษิณ และเคยเป็น CEO ของ OBON จนถึงอย่างน้อยเดือนพฤษภาคม 2567 ปัจจุบันเป็น CEO ของ Siam AI เข้าร่วมในงานดังกล่าวด้วย
นายรัตนพลกล่าวว่าเขาได้ลาออกจาก OBON เมื่อเปิดตัว Siam AI และไม่สามารถแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับข้อสงสัยของสหรัฐฯ ได้
นายรัตนพลกล่าวยืนยันกับสื่อต่างประเทศเพียงว่า "Siam AI ไม่เกี่ยวข้องกับเรื่องนี้" และ "Siam AI นำเข้า GPU (ชิปประมวลผลกราฟิก) เพื่อใช้งานเอง"
นายรัตนพล วงศ์นภาจันทร์
การสอบสวนและผลกระทบ
สำนักอัยการเขตใต้ของนิวยอร์ก และ Bureau of Industry and Security ของกระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ปฏิเสธที่จะแสดงความคิดเห็นในเรื่องนี้
ในคำฟ้องดังกล่าว นายยิห์-ชยัน "วอลลี่" เลียว (Yih-Shyan “Wally” Liaw) ผู้ร่วมก่อตั้ง Super Micro และ นายติง-เหว่ย "วิลลี่" ซัน (Ting-Wei “Willy” Sun) ผู้รับเหมาภายนอก ได้ให้การปฏิเสธข้อกล่าวหาของทางการสหรัฐฯ ส่วน นายรุ่ย-ชาง "สตีเวน" ชาง (Ruei-Tsang “Steven” Chang) ซึ่งเป็นผู้จัดการทั่วไปของ Super Micro สาขาไต้หวัน ยังไม่ได้ถูกควบคุมตัว
Super Micro ไม่ได้ถูกระบุชื่อในคำฟ้อง แต่บริษัทได้เริ่มการสอบสวนภายในและให้นายเลียว ซึ่งลาออกจากคณะกรรมการบริหาร พักงาน นายชาร์ลส์ เลียง (Charles Liang) CEO ของ Super Micro กล่าวว่าเขา "ตกใจและเสียใจเป็นการส่วนตัวกับการกระทำที่ถูกกล่าวหาเหล่านี้" และมั่นใจว่า "ไม่มีใครจากบริษัท นอกเหนือจากผู้ที่ถูกระบุชื่อในคำฟ้องของกระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ มีส่วนเกี่ยวข้องกับเรื่องนี้"
คำฟ้องระบุว่า ยอดขายที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วให้กับ "บริษัท-1" ซึ่งคิดเป็นรายได้เกือบ 100 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ หรือประมาณ 3.221 พันล้านบาท สำหรับ Super Micro ในไตรมาสสิ้นสุดเดือนมิถุนายน 2567 ทำให้ผู้ผลิตเซิร์ฟเวอร์ต้องตรวจสอบและระงับการจัดส่งชั่วคราวในเดือนตุลาคมปีนั้น
ซึ่งสอดคล้องกับการลดลงอย่างรวดเร็วของการนำเข้าสินค้าภายใต้รหัสการค้าสำหรับเซิร์ฟเวอร์ AI ของบริษัท OBON ตามบันทึกการนำเข้า
การนำเข้าของบริษัท OBON เริ่มกลับมาเพิ่มขึ้นอีกครั้งในปี 2568 และพุ่งสูงขึ้นในเดือนเมษายนและพฤษภาคม ก่อนที่สหรัฐฯ จะกำหนดให้ต้องมีใบอนุญาตสำหรับการขายชิป AI ให้กับประเทศไทย ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของกรอบการควบคุมการส่งออกทั่วโลกที่ทีมงานของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เคยสั่งยกเลิกไปก่อนจะมีผลบังคับใช้
พอถึงเดือนสิงหาคม 2568 ในระหว่างการตรวจสอบภายในของบริษัท Super Micro, "บริษัท-1" (ซึ่งแหล่งข่าวระบุว่าเป็นบริษัท OBON จากไทย) ยังได้จ่ายค่าความบันเทิงนอกสถานที่ให้กับผู้ตรวจสอบคนหนึ่งของบริษัท Super Micro ด้วย หลายวันต่อมา กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ได้ร้องขอให้ระงับการจัดส่งเซิร์ฟเวอร์ทั้งหมดไปยัง "บริษัท-1" และคำร้องขอนั้นยังคงมีผลบังคับใช้จนถึงวันที่ออกคำฟ้องเมื่อเดือนมีนาคมที่ผ่านมา
บลูมเบิร์กระบุว่าข้อกล่าวหาที่ OBON Corp มีส่วนเกี่ยวข้องในการลักลอบครั้งนี้ อาจส่งผลกระทบต่อความทะเยอทะยานด้าน AI ของประเทศไทย และอาจจุดประกายให้วอชิงตันพิจารณามาตรการจำกัดการขายชิปไปยังภูมิภาคนี้อีกครั้ง แม้สหรัฐฯ จะเคยพิจารณาควบคุมการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์ไปยังประเทศไทยสามครั้ง แต่ไม่เคยดำเนินการใด ๆ
ส่วนโฆษกรัฐบาลไทยปฏิเสธที่จะแสดงความคิดเห็นในเรื่องนี้
ขณะที่ผู้สื่อข่าวบลูมเบิร์กก็ได้ลงพื้นที่ไปยังที่อยู่สำนักงานอย่างเป็นทางการของบริษัท OBON ในกรุงเทพฯ แต่ถูกเจ้าหน้าที่ของอาคารปฏิเสธไม่ให้เข้าตัวอาคาร แม้ว่าเจ้าหน้าที่จะยืนยันว่าพนักงานของ OBON ทำงานอยู่ที่นั่นก็ตาม
*รูปพาดหัวข่าวเกิดจากการใช้ AI ประมวลภาพ
